Цената на Светското првенство во Катар – поскапа од сите 21 Светски првенства досега заедно

Што мислите, колку пари ќе испие Светското првенство во ФИФА во Катар, кое започнува на крајот на оваа недела? Според некои експерти, тоа ќе биде поскапо од сите 21 Светски првенства одржани досега заедно.

Се уште не е јасно колку точно ќе чини Светското фудбалско првенство во Катар. Но, едно е сигурно: ова ќе биде најскапото Светско првенство во речиси 100-годишната историја на првенството, кое за прв пат се одржа во 1930 година во Уругвај. Според некои проценки, овогодинешниот турнир ќе чини повеќе од сите 21 претходен заедно, пишува Дојче веле .

Според експертите, трошоците би можеле да надминат 200 милијарди долари. За повикување, последните две првенства – во Бразил (2014) и во Русија (2018) – чинат помалку од 15 милијарди долари.

Инфраструктурни проекти за над 200 милијарди

Ден Пламни, експерт за спорт и финансии од Универзитетот Шефилд Халам, вели дека уште во 2010 година, кога Катар беше избран за домаќин на Светското првенство, се очекуваше трошоците да достигнат 65 милијарди долари. А сега веќе надминуваат 200 милијарди. „Од гледна точка на трошоците, ова ќе биде најскапото светско првенство“, вели Плумни. „И сè уште не знаеме колку навистина ќе излезе на крајот.

Генералниот секретар на Организацискиот комитет Хасан Ал Тавади вели дека само инфраструктурните проекти што се спроведуваат откако емиратот беше избран да биде домаќин на вкупно повеќе од 200 милијарди долари. Меѓу нив се новото метро, ​​меѓународен аеродром, околу 100 нови хотели, нови патишта и тематски паркови. Повеќето од овие инвестиции се дел од големиот проект наречен „Катар национална визија 2030“.

„Светското првенство стана катализатор за желбата на Катар да ја развие својата инфраструктура“, вели Киеран Мегваер, експерт за фудбалски финансии на Универзитетот во Ливерпул. „И во споредба со другите турнири, тоа е многу поскапо“.

За Катар цената не е важна

Овие инвестиции ќе резултираат со огромна негатива за Доха, вели Ден Пламни. Но, не им е грижа бидејќи полуостровот богат со гас има огромни ресурси.

Според Плумни, целите кои Катар ги следи не се комерцијални. „Меѓународните односи се главниот мотив за одржување на настанот. Парите секако не се проблем за Катарците. Очигледно е дека државата може да си го дозволи тоа и е подготвена да ги сноси огромните трошоци. На многу начини, Светското првенство во 2022 година е финансиска аномалија“.

Клучното прашање е какво наследство ќе остави турнирот во Катар. Станува збор за тоа дали ќе донесе опипливо подобрување на општеството, напредок што ја оправдува цената. Ова е сериозен предизвик за сите светски турнири, но во случајот со Катар има сериозни сомнежи.

Најочигледен пример се стадионите. Седум од осумте објекти каде што ќе се играат првенствените игри излегоа од никаде. Според владата, нивната изградба чинела 6,5 милијарди долари. Откако турнирот ќе заврши, овие стадиони веројатно нема да се користат за ништо.

Другите домаќини на Светското првенство имаа сличен проблем, но Катар ги победи сите: три од стадионите ќе продолжат да бидат домаќини на натпревари, но пет ќе бидат демонтирани, пренаменети или драстично намалени.

Киеран Мегваер верува дека со оваа нова инфраструктура, Катар ќе се кандидира за домаќин на големите европски турнири – како што се Лигата на шампионите и Лигата на Европа.

Илјадници гастарбајтери загинаа?

Прашањето за трошоците дури и зазема на задното место на темата за судбината на странските работници кои работат во Катар во последните десет години. Државата беше под жестоки критики од меѓународните организации за човекови права за начинот на кој ги третира овие работници.

Во 2016 година, Амнести интернешенел го обвини Катар за употреба на принудна работа за изградба на стадионот Калифа. Има информации и дека од 2010 година загинале илјадници странски работници. Според информациите на „Гардијан“, објавени во февруари 2021 година, во периодот 2010-2020 година, во Катар загинале околу 6.500 работници од Индија, Пакистан, Непал, Бангладеш и Шри Ланка. Според активистите за човекови права, голем број од нив пристигнале во Катар поради подготовките за Светското првенство.

И покрај обидите на емиратот во последниве години да го реформира пазарот на трудот, според Амнести интернешенел, проблемите сè уште се сериозни. „Прекршувањата на човековите права продолжуваат да бидат сериозни како и секогаш“, заклучи организацијата во октомври.

Во секој случај, ФИФА ќе заработи

Но, за ФИФА – Меѓународната фудбалска федерација, која го организира турнирот – не се важни ниту смртта на работниците, ниту огромните загуби. Ден Пламли како објаснување го посочува претходното Светско првенство во Русија во 2018 година, кое и донесе многу пари на федерацијата.

„За ФИФА, Светските првенства се нивната база на приходи, тие ги користат за плаќање за сите нивни активности во текот на четиригодишните циклуси“, рече Пламли, посочувајќи на приходите од Светското првенство во Русија, кои значително ги надминаа очекувањата. „Овој Мундијал ќе биде таков успех за ФИФА. Настанот може да биде многу скап за Катар, но ФИФА е заинтересирана да се погрижи Светското првенство да биде успешно. Се разбира, федерацијата не треба да се грижи за трошоците.